En Güncel Genel Blog Sitesi !

Anadolu’daki Kurulan İlk Türk Beylikleri

0 19

Anadolu beylikleri , 1071’deki savaştan sonra kurdukları devletlerdir. Savaşın derhal sonrasında, bilhassa ve ‘nde kurulan devletlere , aynı dönemde; evvela Anadolu’nun batı ucunda ‘i başkent edinen, sonradan dahi sebebiyle başkentini ‘ya taşıyarak Orta Anadolu odaklı olarak devam eden ’nin zayıflaması ve yıkılmasından sonra kurulan devletler şayet olarak söylem edebilir. İçindekiler , ‘daki beylerini aşiretleriyle beraber ve sınırlarına yerleştirmişlerdi. Böylece Anadolu Selçukluları hem devletin sınırlarını teminat altına alıyor, üstelik Türkmen beylerini denetleme altında tutuyorlardı. Ama 1243’teki ‘nda yenilen ’nin Türkmenler üzerindeki kontrolü zayıfladı. Bu savaşın sonrasında, Moğolların bir kolu olan Anadolu’dahi kontrolü ele geçirdiler.

Bu süreçte uç beylikleri, evvela İlhanlılara tabi, sonra özgür devletlere dönüştüler. Bu beyliklerden biri olan Osmanlı Beyliği, vakit içinde tüm öteki beyliklerin topraklarını ele geçirdi ve bir imparatorluğa dönüştü. Anadolu beyliklerinin kurucuları aşiretlerdi. Anadolu beyliklerinde devlet idaresi hanedanın elindeydi. Bu hanedanın en ihtiyar yahut tesirli kişisine denirdi. Ulu beyefendi devlet merkezinde oturur, vilayetlerin yönetimini şayet çocuklarına yahut kardeşlerine bırakırdı. Devlet işleri, bir heyet yahut kurum olan görüşülür ve karara bağlanırdı. Vilayetlerin yönetiminden şayet valiler sorumluydu; ayrıyeten hukuk işlerini kadılar ve askerlik ile emniyet işlerini subaşılar yürütürdü. Devletin parası (sikke) yüce beyefendi namına basılırdı. Anadolu beyliklerinde ordu, Ulu beyin atlı ve yaya hassa birlikleri, ikta verilmiş beylerin yetiştirdiği askerler ve çeri denen aşiret atlılarından oluşurdu.

Savaş esnasında ordu üç kola ayrılırdı. Ok, yay, kılıç, kargı, hançer, balta, gürz ve mancınık orduda sarfedilen esas silahlardı. Bilimler arasında en çok tıp gelişmişti. bu zamanın en meşhur tıp bilginlerinden biriydi. Başta olmak suretiyle Gülşehirli Şeyh Ahmed, , oğlu Ulu Arif Çelebi, , , bu dönmede yetişmiş esas şair ve yazarlardı. Bunlar arasında Yunus Emre Anadolu’dahi Türkçe şiirin öncüsüdür.

Anadolu’daki Kurulan İlk Türk Beylikleri Hangileridir ve Kuruldukları Yerler Nerelerdir?

1) Saltukoğulları Anadolu’daki kurulan ilk Türk beyliği olma özelliğini taşımaktadır. Bu Türk beyliği Ebu Kasım yönünden kurulmuş bir beyliktir. 1200’lü senelere kadar varlığını sürdürmüştür. Süleyman Şah yönünden yıkılmıştır. Saltukoğulları Erzurum’dahi kurulmuş olan bir beyliktir. Tam olarak 1071 tarihinde kurulmuştur. 1200’lü senelere kadar toplam 5 önder değiştirmiştir.

2) Mengücekoğulları Anadolu’dahi kurulmuş olan bir beyliktir. 1080 senesinde kurulmuş olan bir beyliktir. Erzincan’dahi kurulan bu beylik 1228 senesine kadar varlığını sürdürmüştür. Mengücek Gazi yönünden kurulan bu beylik Anadolu’dahi ki en kuvvetli beyliklerden biri olmuştur.

3) Danışmentliler 1080 senesinde Anadolu’dahi Sivas merkez olarak Çorum Tokat ve Amasya’yı dahi kapsayacak şekilde kurulmuş bir beyliktir. Danışmentliler 1178 senesine kadar varlığını sürdürmüştür. Anadolu Selçuklu Devleti’ne ilk olarak katılmayı kabul eden bir Türk beyliğidir. Kılıçarslan yönünden yıkılan bu beylik Danışmend Gazi yönünden kurulmuştur.

4) Artukoğulları Artuklu beyliği biçiminde de bilinir. Günümüzde Mardin, Hasankeyf ve Harput bölgelerini kapsayacak şekilde kurulmuştur. 1102 senesinde kurulmuş olan Artukoğulları 1409 senesine kadar varlığını sürdürmüştür. Anadolu’dahi çok vakit egemenlik sürmüş beyliklerden bir tanesidir. Sökmen Bey yönünden kurulan Artukoğulları yaşadığı bölümde yapıtlar de meydana koymuştur.

5) Çakabeyliler Çakabeyliği Türk tarihinde ki mühim beyliklerden bir tanesidir. Türk tarihinde ki ilk Türk denizci olarak bilindik Çaka Bey yönünden kurulmuş bir beyliktir. Denizcilik hareketlerini de sürdürmüş olan beyliklerden biri olarak kabul edilir. Çaka beyliği daha çok denizlerde egemenlik sürdürmüş ve buralarda savaşmıştır.

Bu gönderiyi derecelendirmek için tıklayın!
[Toplam: 0 Ortalama: 0]
Cevap bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.